Mattheus , codex Bezae Cantabrigiensis caput V

f


1 uidens autem turbas ascendit in montem
et sedente eo accesserunt ad eum
discipuli eius 2 et aperiens os suum
docuit eos dicens
3 beati pauperes Spu quoniam ipsorum est
regnum caelorum
4 beati mites quoniam ipsi
hereditabunt terram
5 beati qui lugunt
quoniam ipsi consolabuntur
6 beati qui esurientes et sitientes iustitiam

quoniam ipsi saturabuntur
7 beati misericordes quia ipsi miserabuntur
8 beati qui mundo sunt corde
quia ipsi dm uidebunt
9 beati pacifici
quia dei fili uocabuntur
10 beati qui persecutionem patiuntur propter iustitia
quia ipsorum erit regnum caelorum
11 beati estis cum persequentur uos
et inproperauerint et dixerin aduersum uos
omne malignum propter iustitiam
12 gaudete et exultate quia merces uestra
multa in caelo ita enim persecuti sunt
prophetas qui ante uos fuerunt
13 uos estis sal terrae
si enim sal infatuatum fuerit
in quo sallietur ad nihilum ualet
nisi ut proiciatur foras et conculcetur
ab hominibus
14 uos estis lumen mundi
non potest ciuitas abscondi super montem
posita 15 nec incendunt lucernam
et ponent eam sub modium
sed supra candelabrum ut luceat omnibus
qui in domo sunt
16 sic luceat lumen uestrum
coram hominibus
ut uideant uestra bona opera
et glorificent patrem uestrum
qui in caelis est
17 nolite putare quia ueni dissoluere legem
aut prophetas non ueni dissoluere
sed inplere : 18 Amen enim dico uobis

donec transeat caelum et terra
iota unum aut unus apex
non transiet a lege
donec fiant omnes
19 quicumque enim soluerit unum de mandatis istis
minimis et docuerit homines
minimus uocabitur
in regno caelorum [20]
21 audistis quia dictum est antiquis
non occides quicumq(ue) enim occiderit
reus erit iudicio.
22 Ego autem dico uobis quia omnes qui irascitur
fratri suo sine causa
reus erit iudicio
qui autem dixerit fratri suo raccha
reus erit conuenticulo
qui autem dixerit fatue
reus erit in gehennam ignis
23 si ergo offeres munus tuum
ad altare et ibi rememoreris
quia frater tuus habet aliquid aduersum te
24 dimitte ibi munus tuum
ante altare et uade prius
reconciliari fratri tuo et tunc ueniens
offeres munus tuum
25 esto beniuolus aduersario tuo cito
quandiu es cum illo in uia
ne quando te tradat aduersarius
iudici et iudex te tradat
ministro et in custodiam mitteris
26 amen dico tibi non exiens inde
donec reddas nobissimum quadrantre
27 audistis quia dictum est non moechaueris;

28 ego autem dico uobis quoniam omnes
qui uidet mulierem
ad concupiscendum eam
iam moechatus est eam in corde suo
29 si autem oculus tuus dexter
scandalizat te erue eum
et mitte abs te expedit enim tibi
ut pereat unum membrorum tuorum
et non totum corpus tuum
30 eat in gehennam
31 dictum est autem
quicumque dimiserit uxorem suam
det ei repudium
32 ego autem dico uobis
quicumque dimiserit uxorem suam
excepta ratione adulterii
[   ]
33 iterum audistis
quia dictum est antiquis non peiurabis
reddes autem Dno iuramenta tua
34 ego autem dico uobis non iurare omnino
neque in caelum
quia sedis est Dei 35 neque in terram
quia subpedaneum est pedum ipsius
neque in Hierosolyma (quia ciuitas est )
magni regis
36 neque in caput tuum iurabis
quia non potes facere
capillum unum album aut nigrum
37 sit autem sermo uester
etiam etiam non non
quod autem amplius his de malo est
38 audistis quia dictum est oculum pro oculo

dentem pro dente.
39 Ego autem dico uobis non resistere
malo sed qui te percusserit alapam
in maxillam tuam conuerte illi
et alteram 40 qui uoluerit iudicio congredi
et tunicam tuam accipere
dimittes ei et uestimentum
41 et qui te angariauerit milium unum
uade cum eo adhuc alia duo
42 qui te petit dat
et uolenti mutuari ne auertaris
43 audistis quia dictum est
diliges proximum tuum
et odies inimicum tuum
44 ego autem dico uobis diligite inimicos uestros
benedicite maledicentibus uos
benefacite odientibus uos
et orate pro calumniantibus
et persequentibus uos
45 ut sitis fili patris uestri
qui in caelis est quia solem suum oriri facit
super malos et bonos et pluet
super iustos et iniustos
46 si enim dilexeritis diligentes uos
quam mercedem habebetis
non et publicani sic faciunt
47 et si salutaueritis fratres uestros
tantum quid amplius facitis
non et gentiles idem faciunt
48 estote ergo uos perfecti
sicut pater uester in caelis perfectus est.


KATA ΜΑΘΘΑΙΟΝ V Codex Bezae Cantabrigiensis

 


1Ἰδὼν δὲ τοὺς ὄχλους ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος,
καὶ καθίσαντος αὐτοῦ προσῆλθον αὐτῷ
οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ· 2 καὶ ἀνοίξας τὸ στόμα αὐτοῦ
ἐδίδαξεν αὐτοὺς λέγων·
3 Μακάριοι οἱ πτωχοὶ [.] Πνι, ὅτι αὐτῶν ἐστιν
ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.
4 μακάριοι οἱ πραεῖς, ὅτι αὐτοὶ
κληρονομήσουσιν τὴν γῆν.

5 μακάριοι οἱ πενθοῦντες,
ὅτι αὐτοὶ παρακληθήσονται.
6 μακάριοι οἱ πεινῶντες καὶ διψῶντες τὴν δικαιοσύνην,

ὅτι αὐτοὶ χορτασθήσονται.
7 μακάριοι οἱ ἐλεήμονες, ὅτι αὐτοὶ ἐλεηθήσονται.
8 μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ,
ὅτι αὐτοὶ τὸν Θν ὄψονται.
9 μακάριοι οἱ εἰρηνοποιοί,
ὅτι [.] υἱοὶ Θῦ κληθήσονται.
10 μακάριοι οἱ δεδιωγμένοι ἕνεκεν δικαιοσύνης,
ὅτι αὐτῶν ἔσται ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.
11 μακάριοί ἐστε ὅταν διώξωσιν ὑμᾶς
καὶ  ὀνειδίσωσιν καὶ εἴπωσιν καθ’ ὑμῶν
πᾶν πονηρὸν  ἕνεκεν δικαιοσύνης.
12 χαίρετε καὶ ἀγαλλιᾶσθε, ὅτι ὁ μισθὸς ὑμῶν
πολὺς ἐν τ οὐραν· οὕτως γὰρ ἐδίωξαν
τοὺς προφήτας τοὺς πρὸ ὑμῶν ὑπάρκοντας.
13Ὑμεῖς ἐστε τὸ ἅλα[ς] τῆς γῆς·
ἐὰν δὲ τὸ ἅλας μωρανθῇ,
ἐν τίνι ἁλισθήσεται; εἰς οὐδὲν ἰσχύει
[.] εἰ μὴ βληθῆναι ἔξω καὶ καταπατεῖσθαι
ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων.
14 Ὑμεῖς ἐστε τὸ φῶς τοῦ κόσμου.
οὐ δύναται πόλις κρυβῆναι ἐπάνω ὄρους
κειμένη· 15 οὐδὲ καίουσιν λύχνον
καὶ τιθέασιν αὐτὸν ὑπὸ τὸν μόδιον
ἀλλὰ ἐπὶ τὴν λυχνίαν, καὶ λάμπει πᾶσιν
τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ.
16 οὕτως λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν
νπροσθεν τῶν ἀνθρώπων,
ὅπως ἴδωσιν ὑμῶν τὰ καλὰ ἔργα
καὶ δοξάσωσιν τὸν πατέρα ὑμῶν
τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς.
17 Μὴ νομίσητε ὅτι ἦλθον καταλῦσαι τὸν νόμον
ἢ τοὺς προφήτας· οὐκ ἦλθον καταλῦσαι
ἀλλὰ πληρῶσαι. 18 ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν·

ἕως ἂν παρέλθῃ ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ,
ἰῶτα ἓν ἢ μία κεραία
οὐ μὴ παρέλθῃ ἀπὸ τοῦ νόμου,
ἕως ἂν γένηται πάντα.
19 ὃς [.] οὖν λύσει μίαν τῶν ἐντολῶν τούτων [.]
ἐλαχίστων καὶ διδάξῃ [.] τοὺς ἀνθρώπους,
ἐλάχιστος κληθήσεται
ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν· [...] 20 [...]
21 Ἠκούσατε ὅτι ἐρρήθη τοῖς ἀρχαίοις·
οὐ φονεύσεις· ὃς δ’ ἂν φονεύσῃ,
ἔνοχος ἔσται τῇ κρίσει.
22 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν ὅτι πᾶς ὁ ὀργιζόμενος
τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ εἰκῇ
ἔνοχος ἔσται τῇ κρίσει·
ὃς δ’ ἂν εἴπῃ τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ· ῥακά,
ἔνοχος ἔσται τῷ συνεδρίῳ·
ὃς δ’ ἂν εἴπῃ· μωρέ,
ἔνοχος ἔσται εἰς τὴν γέενναν τοῦ πυρός. 
23 Ἐὰν οὖν προσφέρῃς τὸ δῶρόν σου
ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον καὶ ἐκεῖ μνησθῇς
ὅτι ὁ ἀδελφός σου ἔχει τι κατὰ σοῦ,
24 ἄφες ἐκεῖ τὸ δῶρόν σου
ἔνπροσθεν τοῦ θυσιαστηρίου καὶ ὕπαγε πρῶτον
καταλλάγηθι τῷ ἀδελφῷ σου, καὶ τότε ἐλθὼν
προσφέρεις τὸ δῶρόν σου. 
25 Ἴσθι εὐνοῶν τῷ ἀντιδίκῳ σου ταχύ,
[.] ὅτου εἶ μετ’ αὐτοῦ ἐν τῇ ὁδῷ,
μήποτέ σε παραδώσει ὁ ἀντίδικος
τῷ κριτῇ καὶ ὁ κριτὴς σε παραδώσει
τῷ ὑπηρέτῃ καὶ εἰς φυλακὴν βληθήσει·
26 ἀμὴν λέγω σοι, οὐ μὴ ἐξέλθῃς ἐκεῖθεν,
ἕως ἂν ἀποδῷς τὸν ἔσχατον κοδράντην.
27 Ἠκούσατε ὅτι ἐρρήθη· οὐ μοιχεύσεις.

28 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν ὅτι πᾶς
ὁ βλέπων γυναῖκα
πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτὴν
ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ. 
29 Εἰ δὲ ὁ ὀφθαλμός ὁ δεξιὸς σου
σκανδαλίζει σε, ἔξελε αὐτὸν
καὶ βάλε ἀπὸ σοῦ· συμφέρει γάρ σοι
ἵνα ἀπόληται ἓν τῶν μελῶν σου
καὶ μὴ ὅλον τὸ σῶμά σου
ἀπέλθῃ εἰς γέενναν. 30 [...]
31 Ἐρρέθη δέ·
ὃς ἂν ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ,
δότω αὐτῇ ἀποστάσιον.
32 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν [..]
ὃς ἂν ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ
παρεκτὸς λόγου πορνείας
ποιεῖ αὐτὴν μοιχευθῆναι, [...].
33 Πάλιν ἠκούσατε
ὅτι ἐρρήθη τοῖς ἀρχαίοις· οὐκ ἐπιορκήσεις,
ἀποδώσεις δὲ τῷ Κῳ τοὺς ὅρκους σου.
34 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν μὴ ὀμόσαι ὅλως·
μήτε ἐν τῷ οὐρανῷ,
ὅτι θρόνος ἐστὶν τοῦ Θῦ, 35 μήτε ἐν τῇ γῇ,
ὅτι ὑποπόδιόν ἐστιν τῶν ποδῶν αὐτοῦ,
μήτε εἰς Ἱεροσόλυμα, ὅτι πόλις ἐστὶν
τοῦ μεγάλου βασιλέως,
36 μήτε ἐν τῇ κεφαλῇ σου ὀμόσῃς,
ὅτι οὐ δύνασαι ποιεῖν
τρίχα μίαν λευκὴν ἢ μέλαιναν.
37 ἔστω δὲ ὁ λόγος ὑμῶν
ναὶ ναί, οὒ οὔ·
τὸ δὲ περισσὸν τούτων ἐκ τοῦ πονηροῦ ἐστιν.
38 Ἠκούσατε ὅτι ἐρρήθη· ὀφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ

[.] ὀδόντα ἀντὶ ὀδόντος.
39 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν μὴ ἀντιστῆναι
τῷ πονηρῷ· ἀλλ’ ὅστις σε ῥαπίσει
ἐπὶ τὴν [.] σιαγόνα σου, στρέψον αὐτῷ
καὶ τὴν ἄλλην· 40 καὶ θέλων σοι κριθῆναι
καὶ τὸν χιτῶνά σου λαβεῖν,
ἀφήσεις αὐτῷ καὶ τὸ ἱμάτιον·
41 καὶ ὅστις σε ἀγγαρεύ[σ]ει μίλιον ἕν,
ὕπαγε μετ’ αὐτοῦ ἔτι ἀλλὰ δύο.
42 τῷ αἰτοῦντί σε δός,
καὶ τῷ θέλοντι [..] δανίσασθαι μὴ ἀποστραφῇς.
43Ἠκούσατε ὅτι ἐρρήθη·
ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου
καὶ μισήσεις τὸν ἐχθρόν σου.
44 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν· ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν
εὐλογεῖτε τούς καταρωμένους ὑμῖν
καλῶς ποιεῖτε τοῖς μισοῦσιν ὑμᾶς
καὶ προσεύχεσθε ὑπὲρ τῶν ἐπηριαζόντων
καὶ
διωκόντων ὑμᾶς,
45 ὅπως γένησθε υἱοὶ τοῦ πατρὸς ὑμῶν
τοῦ ἐν οὐρανοῖς, ὅτι τὸν ἥλιον αὐτοῦ ἀνατέλλει
ἐπὶ πονηροὺς καὶ ἀγαθοὺς καὶ βρέχει
ἐπὶ δικαίους καὶ ἀδίκους.
46 ἐὰν γὰρ ἀγαπήσητε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς,
τίνα μισθὸν ἔξετε;
οὐχὶ καὶ οἱ τελῶναι οὑτῶς ποιοῦσιν;
47 καὶ ἐὰν ἀσπάσησθε τοὺς ἀδελφοὺς ὑμῶν
μόνον, τί περισσὸν ποιεῖτε;
οὐχὶ καὶ οἱ ἐθνικοὶ τὸ αὐτὸ ποιοῦσιν;
48 ἔσεσθε οὖν ὑμεῖς τέλειοι
ὤσπερ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἐν οὐράνιος τέλειός ἐστιν.